Tənbəl Əhməd və Çimnaz — “Ürək istəyən” sirri ilə ibrətli nağıl

Mündəricat

• Biri var idi, biri yox idi…
• Padşah sarayında mübahisə və Çimnazın taleyi
• Tənbəl Əhməd və üç “söz” mübadiləsi
• Karvan, div və “Ürək istəyən” cavabı
• Çay kənarı nəsihəti və xilasedici qərar
• Şəhər kənarı gecə və saraydakı sirlər
• Üç narın möcüzəsi və sarayın tikilməsi
• Görüş, qonaqlıq və “Evi kim saxlayır?”
• Nağılın ibrəti
• Tez-tez verilən suallar

Biri var idi, biri yox idi, keçmiş zamanlarda bir padşah vardı. Onun arvadı və Çimnaz adlı bir qızı vardı. Bir gün padşahla arvadı mübahisə etdilər: “Evi arvad saxlar, yoxsa kişi?” Padşah dedi: “Evi kişi saxlar!” Arvad dedi: “Xeyr, evi arvad saxlar!” Bu söz-söhbətdə Çimnaz atasına qarşı rəy bildirdi: “Əlbəttə, evi arvad saxlar.” Padşah qəzəbləndi, vəzirə əmr etdi ki, qızı aparıb öldürsün…

Padşah sarayında mübahisə və Çimnazın taleyi

Vəzirin ürəyi yumşaq idi. O, Çimnazı öldürmədi, onu Tənbəl Əhmədin anasına tapşırdı: “Qızım kimi saxla!” Qarı dedi: “Bir oğlum var — Tənbəl Əhməd. Bari o da olmasaydı… Evdən çıxmaz, ‘ver yeyim, ört yatım’ deyər.” Çimnaz dedi: “Nənə, ağlama, onu adam edərəm.” Beləcə talelər birləşdi: Çimnaz iş qurdu, təsək (yəhər çantası) tikdi, Əhmədə satdırdı.

Tənbəl Əhməd və üç “söz” mübadiləsi

Əhməd bazarda qərib bir kişiyə rast gəldi; təsəyi pula yox, “söz”ə satdı. Birinci söz: “Səndən soruşsalar, dünyada nə yaxşıdır? — Ürək istəyən.” İkinci nəsihət: “Səfərə çıxanda çay kənarında qalma, çayı keç, o biri tərəfdə qal.” Üçüncüsü: “Axşamacan şəhərə daxil ol; bacarmasan, şəhərin qırağında qal — amma yatma.” Çimnaz hər dəfə “Yaxşı satmısan” dedi — çünki bu sözlər taleyüklü idi.

Karvan, div və “Ürək istəyən” cavabı

Karvanbaşı Rəhim Əhmədi gözətçi götürdü. Səfərdə susuzluq düşdü, bir quyu tapdılar. Əhməd su çıxardığı anda bir div qabağını kəsdi: “Dünyada nə yaxşıdır?” Əhməd cavabı xatırladı: “Ürək istəyən.” Div razı qaldı, ona üç nar verdi: “Evdə kəs.”

Çay kənarı nəsihəti və xilasedici qərar

Karvan çayın kənarında gecələmək istədi. Əhməd ikinci nəsihəti xatırlatdı: “Bu tərəfdə qalmayaq; keçək o tərəfə.” Karvanın yarısı keçdi, yarısı qaldı. Gecə sel gəldi — keçməyənlərin malı, canı ziyana uğradı; keçənlər salamat qaldı. Bu, sözün qiyməti idi.

Şəhər kənarı gecə və saraydakı sirlər

Başqa şəhərə çatanda axşam düşdü. Üçüncü nəsihət: şəhərə daxil ola bilmirlərsə, kənarda qalıb yatmamaq gərək. Elə bu gecə padşahın böyük arvadı paxıllıqla kiçik arvadın oğlunu öldürüb torbaya qoydu və gizlətmək üçün karvana yaxınlaşdı. Əhməd yatmadı, qaraltını gördü, torbanı yüklərə ilişdirən arvadın hörüyündən yapışdı; arvad hörüyünü kəsib qaçdı. Səhər itlə iz sürdülər, torba karvandan tapıldı, hörüyü kəsilmiş günahkar sarayda ifşa olundu. Əhməd və karvan azad edildi.

Üç narın möcüzəsi və sarayın tikilməsi

Əhməd narlardan göndərmişdi. Çimnaz məktubu oxuyub yalnız birini kəsdi — içindən qiymətli daşlar çıxdı. Pulu ilə saray tikdirdi, qul-qaravaş aldı; nənə-bala rahat nəfəs aldı. Karvan geri döndü; Əhməd evlərinə gələndə sarayı tanımadı — sevincdən heyrətləndi.

Görüş, qonaqlıq və “Evi kim saxlayır?”

Padşaha pay aparıldı; üç nadir daş diqqət çəkdi. Ertəsi gün padşah vəzirlərilə qonaq çağırıldı. Çimnaz pərdənin arxasından sordu: “Padşah, evi arvad saxlar, ya kişi?” Padşah heyrətləndi: “Bu söhbət öz arvadımla aramızda idi, sən hardan bilirsən?” Çimnaz irəli çıxdı, atasını qucaqladı: “Mən sənin qızınam. Bu da Tənbəl Əhməd.” Onda padşah başa düşdü: evi ağıl, zəhmət və məhəbbət saxlayır — çox vaxt da onu arvadın dirliyi saxlayır.

Nağılın ibrəti

• Söz sərvətdir: Doğru söz doğru anda can qurtarır — “Ürək istəyən”.
• Nəsihət yoldur: Çayın o biri tərəfi bəzən xilas olur; gecə yatmamaq bəzən ədaləti oyadır.
• Əmək ev qurur: Çimnazın zəhməti saray tikdi, mərhəməti insan yetişdirdi.
• Dirilik sevgidir: Evi sevgi, məsuliyyət və uzaqgörənlik saxlayır.

---

Daha çox nağıl üçün buradan oxu.

Tez-tez verilən suallar